گروهی برآنند که متن زیارت عاشورا حدیث قدسی است و آینه‌ای است از هر چیزی و هر نگاهی و هر مسئله‌ای که در ارتباط با عاشورا و شهادت سیدالشهدا و اصحابش و اسارت اهل و عیالش و خاندان پیامبر قابل طرح شدن است.
همه ابعاد این قضیه از درونی‌ترین و باطنی‌ترین و قلبی‌ترین چیزی که در وجود انسان است تا حوادث بیرونی و از ازل تا ابدِ هر حادثه‌ای جلوه‌ای در این متن مختصر و موجز دارد.
🔸️[برائت]
اعلام برائت انسان از همه ظلم‌هایی که در تمامی خلقت بشر و در تمامی دوران بشر از کوچک‌ترین ظلمی که صورت گرفته و یا می‌گیرد و یا خواهد گرفت
(اوَّلَ ظٰالِمٍ ظَلَمَ حَقَّ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ
وَآخِرَ تٰابِعٍ لَهُ عَلىٰ ذٰلِکَ)
هر جایی که هر ظلمی بر بشر صورت می‌گیرد، کوچک‌ترین ظلمی که صورت می‌گیرد، ظلمی است که بر آل محمد علیهم‌السلام صورت می‌گیرد، چرا که آن‌ها معلم و مربی و پدران این امت‌ها و پدران بشر و رُکن رَکین این جهان هستند.
(شٰایَعَتْ وَبٰایَعَتْ وَتٰابَعَتْ عَلىٰ قَتْلِه)
همه کسانی که دنباله‌روی کردند، به دنبال آن کمک کردند.
(اسْرَجَتْ وَ اَلْجَمَتْ وَتَنَقَّبَتْ)
در این زیارت هر حرکتی که در جهت این ظلم یا هر ظلمی از ازل تا ابدِ جهان صورت می‌گیرد،
حتی همه آن‌هایی که رضایت دادند، حتی رضایت کوچکی که انسان به ظلمی اندک درون قلبش احساس کرده، از آن برائت می‌کند.
🔸️[ظلم]
ظلم اندک چیزی است که کسی در گوشه‌ای از کار سیاسی در این جامعه انجام داده و انسان درون قلبش لحظه‌ای از آن شاد شده است. نه کاری کرده و نه حرکتی. صرفا رضایت کوچکی در عمق وجود و قلبش داشته. از این رضایت هم باید برائت کند چنانکه در این زیارت از همه آن‌ها برائت می‌کند و در مقابل با برائت از همه این پلیدی‌ها و ناپاکی‌ها که در سرتاسر این جهان هست، فاصله می‌گیرد.
یعنی از همه زندگی‌ای که آلوده است به انواع ظلم‌ها و ناپاکی‌ها و به ظلم به خودمان و به دیگران و به رضایت دادن و کمک کردن در این ظلم‌ها و همه ناپاکی‌ها.
🔸️[برائت]
در این زیارت به بهانه زیارت سیدالشهدا به بهانه توجه به پاک‌ترین و بالاترین و متعالی‌ترین حادثه‌ای که در تاریخ بشر رخ داده ما از همه این‌ها اعلام برائت می‌کنیم.
این برائت باید برائت حقیقی باشد و قلب انسان گواه و همراه باشد.
🔸️[درخواست حرکت ]
بعد هم از طریق این حادثه سعی کنیم که تقرب به خداوند داشته باشیم و به سمت آن حرکتی که در پایان تاریخ قرار است که رخ بدهد حرکت کنیم. همراه بودن با مهدی آل محمد صلی الله علیک چیزی که در دعا درخواست می‌کنیم. این درخواست یعنی درخواست حرکت در هر زمان و در هر لحظه و در هر بعد و با هر کسی که مرتبط هستیم و هر انسانی که میتوانیم برایش دعا کنیم از مسلمان و کافر و از تمامی حوادثی که در جهان رخ می‌دهد . خواستن مسیری درست و صحیح به سمت این نهایت.
چیزی را استثنا نکردن و همه زندگی و ابعاد آن را در مسیر این نهایت به کار گرفتن. این درخواستی است که در زیارت عاشورا می‌کنیم.
🔸️[مقام محمود][ بالاترین درخواست]
بالاترین مقام را درخواست می‌کنیم.
مقامِ محمود، توحیدِ محض.
درخواستی که انسان در این زیارت دارد درخواست اندکی نیست بزرگان گفته‌اند این مقام محمود که در زیارت عاشورا درخواست می‌کنیم به معنای بالاترین مقام است.
مقام توحید ، مقام فنا، مقام توحید خالص، توحید ذاتی.
وقتی که آبروی حسین علیه‌السلام را بهانه‌ای برای دعا و ابزاری برای درخواست می‌کنیم، درخواست ما نمی‌تواند درخواست اندکی باشد.
بالاترین مقام. نه حاجت‌های کوچک و مادی و نه حاجت‌های اندک معنوی. درخواست نهایت کار، تمام شدن قضیه، توحید، فنا و رسیدن به مقام آخر.
این چیزی است که در عاشورا باید به آن توجه کنیم و زیارت عاشورا ما را به این درخواست ضروری هشدار و آگاهی می‌دهد. وقتی که در این حادثه و در این امر مهم قرار می‌گیریم درخواست کوچکی نداشته باشیم. هرچند که درخواست‌های اندک و برنامه‌های اندک هم سر جای خودشان درست و برقرار هستند.
هر چیزی که در عاشورا رخ می‌دهد برای کمک کردن به ما در جهت حرکت کردن و اقدام کردن از طریق مصیبت است. طبق آن چیزی که در زیارت عاشورا ما می‌بینیم در اثر حادثه عاشورا شادی از آسمان و زمین برداشته شده همه در مصیبتند اهل آسمان و اهل زمین و بر امت اسلام و دیانت اسلام این مصیبت عظیمی است که رخ داده.
🔸️[مصیبت]
اما این مصیبت نه به دلیل مصیبت ظاهری بلکه آن حقیقت انسانی است که در این‌جا همه زوائد و همه آن چیزهایی که انسانیت را مانع می‌شوند و قربانی می‌کنند و این قربانی کردن توسط انسانی رخ می‌دهد که بالاترین مرتبه و مقام را دارد. بالاترین فداکاری و بالاترین ذبح و و شهادت و اسارت.
این مصیبت بزرگ به معنای این است که انسان وقتی که در مسیر حق قرار می‌گیرد و موانع و مشکلاتی برایش به وجود می‌آید این موانع و مشکلات از طریق مصیبت امکان زائل شدن پیدا می‌کند.
تفاوت ما با اولیای الهی این است که اولیای الهی این امر را با اختیار خودشان و با پیش قراولی خودشان و با رفتن به سوی این مصیبت انجام می‌دهند و بخش بزرگی از این مصیبت را به جان خودشان می‌خرند تا مسیر برای ما هموار شود. آن‌ها مسیر خودشان را می‌روند و خودشان را به بالاترین مرتبه "فعلیت انسانی" می‌رسانند.
در حسین بن علی علیه‌السلام این خصیصه هست که در میان تمام ابنای بشر و از میان تمامی اولیای الهی
این خصیصه را پیدا کرده که توانسته این مرتبه بالای فعلیت را به ظهور و عالم بیرون و به جلوه‌های این جهانی برساند. هرچند که اولیا همه نور واحد هستند اما این حسین بن علی علیه‌السلام است که این امکان برایش فراهم شده که این ظهور و بروز را داشته باشد
و ما از طریق این مصیبت‌ها و مصیبت‌های اندکی که در زندگی برایمان رخ می‌دهد امکان "بازگشت به خویشتن" پیدا می‌کنیم.
از طریق این مصیبت‌ها و سختی‌ها و مشکلاتی که پیدا می‌شود میتوانیم از آن قشرها و لایه‌ها و از خودبیگانگی که ما را فراگرفته بیرون بیاییم.
بیشتر این لایه‌ها همان زندگی روزمره هستند.
🔸️[موانع توجه به عاشورا ]
برای این‌که در معرض قرار بگیریم و از عاشورا استفاده کنیم باید به دست خودمان آن موانعی که برای توجه به عاشورا هست را کنار بزنیم.
بیشترین موانع آن "حب" و "بغض‌ها" و "گرفتاری‌ها" و "وابستگی‌ها" و چیزهایی است که روح ما را در زندان و اسارت و در زنجیر خود می‌کند.
هر چقدر از این زنجیرها را میتوانیم باید برداریم تا به حقیقت عاشورا نزدیک شویم.
اما در اثر توجه به این مصیبت که در عاشورا رخ داده امکان برداشتن زنجیرهای بیشتری را پیدا می‌کنیم.
میتوانیم امکانات بیشتری در جهت رشد و تعالی خودمان ایجاد کنیم.
🔸️[بالاترین امکان دسترسی به عاشورا]
بالاترین امکان، امکانی است که از طریق دید و بینش و تفکر برای انسان حاصل می‌شود. اما آن تفکر ناب و نورانی که در اثر عاشورا پیدا می‌شود غیر از آن چیزی است که انسان در کتاب و تعلیم و ذهنیت ظاهری و در کلاس درس پیدا می‌کند. حقیقت نورانیت فکری که در عاشورا پیدا می‌شود در اثر توجه انسان به عاشورا است.
این‌که در این مصیبت شریک شود و توجه به این مصیبت کند و بتواند خودش را در این جایگاه به صورت حقیقی و واقعی و نه تصنعی و ظاهری قرار دهد.
🔸️[مصیبت ذاتی]
مصیبت ذاتی انسان، در این جهان برای ما از خود بیگانگی و گرفتاری و زنجیرهایی است که برای خودمان درست کردیم و ما را فراگرفته.
مصیبتی بالاتر از این نیست و از طریق توجه به مصیبت اباعبدالله‌الحسین علیه‌السلام امکان رهایی از این مصیبت را پیدا می‌کنیم.
به شرط این‌که توجه کنیم و در مواجهه با مصیبت عاشورا مصیبت خودمان را فراموش نکنیم و در توجه به مصیبت خودمان، مصیبت عاشورا را از یاد نبریم.
تلاقی این دو مصیبت که در حقیقت مرتبه‌های بلند و کوتاه یک مصیبت هستند.
حادثه عاشورا و دهه اول محرم به ما امکان می‌دهد که این تلاقی را در وجود خودمان ببینیم و در حالی که این مصیبت و مصیبت عظمای عاشورا را نگاه می‌کنیم به ما که مصیبت حقیقی حسین بن علی علیه‌السلام هستیم هم توجه کنیم.
مصیبت ائمه اطهار علیهم‌السلام و مصیبت امیرالمومنین علیه السلام و امام حسن علیه السلام و امام حسین علیه السلام و دیگر ائمه تنها مصیبت ظاهری در زمان خودشان نیست. ما بخشی از قتله حسینیم.
هم زمانی که آن عمل را انجام می‌دادیم و هم الان که در مقابل این مصیبت هستیم و هم در آینده تاریخ در این قتل شریکیم.
چرا که قاتلین حسین کسانی هستند که این جلوه‌های مادی را در این جهان برقرار کردند و ما در این عمل شریک هستیم.
و از طریق توجه به مصیبت خودمان میتوانیم برای حرکتی بهتر آماده شویم.
🔸️[جمع‌آوری توشه]
دهه اول و روزهایی که به عاشورا منتهی می‌شود بهترین زمینه است برای این‌که انسان توشه‌ای برای سالش و برای معنویتش بردارد و بتواند بازگشت به خویشتن کند. این روزها اگر انسان صرفا همه چیز را یک مصیبت به معنای یک امر بیرونی و به معنای مصیبتی که در یک زمان و در یک تاریخی در یک سرزمینی رخ داده ببیند، ضرر کرده.
🔸️[ابزار]
توجه به عاشورا ابزاری است برای توجه به مصیبت نفس، مصیبت خویشتن و این توجه مقدور است به شرط این‌که انسان در مواجهه با این مصیبت، توجه به خودش داشته باشد. توجه به مصیبت خودش داشته باشد.
و در نهایت به دنبال بازگشت به خویشتن باشد.
هنگامی که انسان قضایای عاشورا را می‌بیند بهترین زمینه است. رِقتی که در اثر شنیدن حوادث عاشورا پیدا می‌شود بهترین زمینه است. هنگامی که انسان می‌شنود که طفلی شیرخوار در چنان عطشی است که همچون ماهی از آب بیرون افتاده و در حال جان کندن است. تلظی می‌کند.
حسین بن علی این طفل شیرخوار را همچون پرچمی بر روی دست می‌گیرد برای این‌که مصیبت این جهان را نشان دهد به کسانی که در اوج شقاوت هستند و در روبه روی آن‌ها.
اما نتیجه‌ای که می‌بیند
فَذُبِحَ الطِّفلُ مِنَ الاُذُنِ الیَ الاُذُنِ
با تیر سه شعبه کشته می‌شود...
