این فایل، در قالب پاسخدهی به برخی پرسشهای مهم درباره انتخابهای اساسی انسان پیش از ورود به این جهان، به نقد برخی پیشفرضها و باورهای نادرستی میپردازد که از عادت ذهن انسان به مختصات محدود این عالم، بهویژه زمان و عوامل بیرونی، ناشی میشود و فهم حقایق فراتر از این جهان را دشوار میسازد. هدف از طرح این مباحث، کنار زدن این موانع ذهنی و فراهم کردن زمینهای مناسب برای ورود به بحثهای عمیقتر درباره حقیقت انتخاب، معرفت و سرنوشت انسان است.
در خلال جلسه، تبیین میشود که «پیش از این عالم» مفهومی زمانی نیست، بلکه ناظر به مرتبهای از وجود انسان است. همچنین تفاوت انتخابهای انسانها در مراتب بالاتر، بیش از آنکه متأثر از عوامل بیرونی باشد، به خودِ انسان و کیفیت مواجهه او با حقیقت بازمیگردد. زاویه، وسعت و عمق توجه انسانها به حقیقت متفاوت است و همین تفاوت، مراتب گوناگون معرفت، انتخاب و همت را رقم میزند و در نهایت، در شکلگیری شخصیت و سرنوشت انسان نقشی اساسی ایفا میکند. از این منظر، بسیاری از نتایج و موقعیتهایی که انسان در این عالم با آنها مواجه میشود، میتواند ظهور و امتداد انتخابهای پیشین او باشد.
به کانال مفاهیم (https://t.me/mafahimmee) رجوع کنید؛ مفهوم «انتخاب بنیادین» را ببینید. ذیل این مفهوم، سؤالاتی مطرح شده است:
۱- انسان مخلوق است؛ بنابراین وجود او آغاز دارد. آیا این آغاز برای همهٔ انسانها، در مختصات و مراتب وجودی یکسان است؟
۲- وقتی دربارهٔ نخستین مرتبهٔ حضور انسان سخن گفته میشود، معمولاً از عالم ذر و «عهد الست» یاد میشود. گفته میشود که در پاسخ به خطاب «ألستُ بربّکم»، همهٔ انسانها به دلیل شدت وضوح حقیقت، پاسخ مثبت دادند؛ هرچند ممکن است برخی، در همان مرتبه، زمینه یا میلی به شر و نافرمانی نیز داشته باشند. اگر چنین باشد، به نظر میرسد همین میل یا گرایش منفی، خود متکی بر نوعی معرفت (حضوری یا حصولی) باشد. اکنون سؤال این است که منشأ این معرفت چیست؟ یا شاید بهتر باشد بگویم چه عاملی بر نور معرفت توحیدی انسانها پرده و سایه میافکند؟
۳- دربارهٔ انتخابهای انسان، از عهد الست تا انتخابهای بنیادین، گفته میشود که هرچه انسان به عالم دنیا نزدیکتر میشود، شدت وضوح حقیقت کاهش مییابد و مراتب انسانها بر اساس میزان پذیرش توحید، ولایت و… شکل میگیرد. اما خودِ این پذیرش و انتخاب نیز ظاهراً بدون برخورداری از نوعی معرفت ممکن نیست. بنا بر این منشأ این معرفت چیست؟ این شناخت از کجا آمده است؟
۴- اگر همهٔ انسانها در «عهد الست» یک حقیقت واحد را با وضوح کامل مشاهده کردهاند، چگونه از همانجا اختلاف در پذیرش یا گرایش پدید آمده است؟ این نفاقی که در روایات ذکر میشود که بعد از ورود به دنیا آشکار میشود، چگونه بوجود میآید؟
۵- گفته میشود «انتخاب بنیادین» عمیق و بسیار موثر است و فرد با آن وارد دنیا میشود. معرفت عمیق و بنیادینِ این انتخاب از کجا حاصل شده؟ آیا انسان، پیش از ورودش به دنیا، سیر و زندگیای همراه با «اراده و اختیار» داشته، این زندگی چگونه است؟!
✳️ بحث مربوط به این باورها را با چند سوال در این جلسه انجام میدهیم:
۱. آیا انتخاب انسان باید ناشی از انگیزه بیرونی و گرایشهایی باشد که انسان را به سوی یک گزینه سوق میدهد؟ یا معکوس آن صادق است؟
۲. آیا لازم است انسان آغاز داشته باشد؟ اگر جواب منفی است پس انسان ازلی است؟!
۳. آیا لازم است آغاز انسان در این جهان واحد باشد؟ چگونه؟ اگر جواب منفی است؛ این تفاوت باعث تبعیض نیست؟
۴. آیا معارف انسان همیشه منشا -به معنی تجربه زیستی یا القای بیرونی یا مواجهه یا هر امر دیگری از این نوع- دارد؟
۵. آیا معارف انسان به «توحیدی» و «غیر توحیدی» تقسیم میشود؟ اگر جواب منفی است پس تفاوت انسانها و معارف آنها در چیست؟
۶. آیا انسان -یا هر موجود صاحب شناخت- در مواجهه با یک امر ثابت میتواند دو نوع انتخاب، معرفت و نتیجه داشته باشد؟ اگر جواب مثبت است این اختلاف ناشی از چیست؟
۷. تفاوت در انتخاب -مثلا در عالم ذر- باید به تفاوت در نفی و اثبات باز گردد؟ اگر جواب منفی است پس چه تفاوتهای دیگری میتواند وجود داشته باشد؟
۸. آیا لزوما نفاق در عالم ذر، معنی نفاق در این عالم را دارد؟ اگر جواب منفی است، چه معنی دیگری میتواند داشته باشد؟
۹. آیا انتخاب ابتدائی انسان نسبت به یک هدف بلند شرط کافی برای رسیدن به آن است؟
۱۰. شقاوت باید از ابتدا -قبل از این عالم- انتخاب شود؟ اگر جواب منفی است چه انتخاب ابتدائی شرط آن است؟
۱۱. آیا قبل و بعد که در این مباحث مطرح میکنیم زمانی است؟ به چه دلیل؟
فایل ها :
معرفت انتخاب
معرفت انتخاب چیست؟ نوعی از آگاهی انسان است برای درک نقش و بینقشی او در مورد انتخابهایش؛ از روشنترین انتخابها -قبل از به دنیا آمدن، تا انتخاب عمیق و بنیادینی که منطبق با هویت و شخصیت اوست، تا انتخابهای متکثر و سطحیاش در این جهان تا لحظهٔ حال. به سبب این نوع معرفت، انسان درمییابد که آیا زندگیاش بر اساس انتخابهای خود او شکل گرفته و میگیرد یا براساس عوامل دیگری است که خارج از اراده و انتخاب اوست. همچنین درمییابد که آیا قادر است با ساماندهی انتخابهایش، به تدریج سرنوشت خود را تغییر دهد یا خیر؟ درمییابد که چگونه از توهمات فکری، باورها و انتخابهای نادرستی که بر اساس آن زندگی خود را صورت داده، به خویشتن اصیل و انتخابهای بهتری بازگردد. پی میبرد که در این مسیر، جهان وجود و همهٔ کائنات چگونه طراحی شده؟ چه نقشی دارد و آیا به او کمک میرساند یا مانع و سد راه اوست؟ معرفت انتخاب در پی پاسخ به این پرسشهاست: آیا تقدیر و سرنوشت انسان از قبل تعیین شده و او در چمبره جبر آن گرفتار است؟ آیا او در جهانی قبل از این جهان، انتخاب خود را نموده و مجبور است در همان چارچوب زندگی کند؟ آیا در این جهات، جایی برای آزادی و انتخاب او در زندگیاش باقی میماند؟ چگونه؟ آیا با وجود عواملی که قبل از به دنیا آمدن شخص وجود داشته، مانند شرایط زمانی و مکانیِ تولد انسان، مانند شهر، کشور و خانوادهای که در آن متولد میشود و... چیزی به نام آزادی و تعیین سرنوشت برای انسان باقی میماند؟ آیا این همه گرفتاری، مشکل و محدودیت که در زندگی انسان وجود دارد، با اختیار و آزادی او در تناقض نیست؟ انتخاب بنیادین یعنی چه و هویت و جهتگیری و در نهایت سرنوشت انسان چگونه تعیین میشود؟ چرخشهای عجیب و غریب در زندگی، تقدیر و سرنوشت افراد چگونه توجیه میشوند؟