54 - بعضی باورهای غلط (مطالبی دربارهٔ «انتخاب بنیادین»)
به کانال مفاهیم (https://t.me/mafahimmee) رجوع کنید؛ مفهوم «انتخاب بنیادین» را ببینید. ذیل این مفهوم، سوالاتی مطرح شده است:
۱- انسان مخلوق است؛ بنابراین وجود او آغاز دارد. آیا این آغاز برای همهٔ انسان‌ها، در مختصات و مراتب وجودی یکسان است؟
۲- وقتی دربارهٔ نخستین مرتبهٔ حضور انسان سخن گفته می‌شود، معمولاً از عالم ذر و «عهد الست» یاد می‌شود. گفته می‌شود که در پاسخ به خطاب «ألستُ بربّکم»، همهٔ انسان‌ها به دلیل شدت وضوح حقیقت، پاسخ مثبت دادند؛ هرچند ممکن است برخی، در همان مرتبه، زمینه یا میلی به شر و نافرمانی نیز داشته باشند. اگر چنین باشد، به نظر می‌رسد همین میل یا گرایش منفی، خود متکی بر نوعی معرفت (حضوری یا حصولی) باشد. اکنون سؤال این است که منشأ این معرفت چیست؟ یا شاید بهتر باشد بگویم چه عاملی بر نور معرفت توحیدی انسان‌ها پرده و سایه می‌افکند؟
۳- دربارهٔ انتخاب‌های انسان، از عهد الست تا انتخاب‌های بنیادین، گفته می‌شود که هرچه انسان به عالم دنیا نزدیک‌تر می‌شود، شدت وضوح حقیقت کاهش می‌یابد و مراتب انسان‌ها بر اساس میزان پذیرش توحید، ولایت و… شکل می‌گیرد. اما خودِ این پذیرش و انتخاب نیز ظاهراً بدون برخورداری از نوعی معرفت ممکن نیست. بنا بر این منشأ این معرفت چیست؟ این شناخت از کجا آمده است؟
۴- اگر همهٔ انسان‌ها در «عهد الست» یک حقیقت واحد را با وضوح کامل مشاهده کرده‌اند، چگونه از همان‌جا اختلاف در پذیرش یا گرایش پدید آمده است؟ این نفاقی که در روایات ذکر می‌شود که بعد از ورود به دنیا آشکار می‌شود، چگونه بوجود می‌آید؟
۵- گفته می‌شود «انتخاب بنیادین» عمیق و بسیار موثر است و فرد با آن وارد دنیا می‌شود. معرفت عمیق و بنیادینِ این انتخاب از کجا حاصل شده؟ آیا انسان، پیش از ورودش به دنیا، سیر و زندگی‌ای همراه با «اراده و اختیار» داشته، این زندگی چگونه است؟!
پاسخ درست و کامل این سوالات و شرح آنها مربوط به «حکمت نامتناهی۲» است که احتمالا در نشست چهاردهم آن در هفته آینده، مورد بحث قرار گیرد. اما بخش‌هایی از این سوالات، مربوط به باورهای غلطی است که در ذهن انسان شکل می‌گیرد و در رساله عملیه می‌توانیم به آن بپردازیم.
✳️ بحث مربوط به این باورها را با چند سوال در این جلسه انجام می‌دهیم:
۱. آیا انتخاب انسان باید ناشی از انگیزه بیرونی و گرایش‌هایی باشد که انسان را به سوی یک گزینه سوق می‌دهد؟ یا معکوس آن صادق است؟
۲. آیا لازم است انسان آغاز داشته باشد؟ اگر جواب منفی است پس انسان ازلی است؟!
۳. آیا لازم است آغاز انسان در این جهان واحد باشد؟ چگونه؟ اگر جواب منفی است؛ این تفاوت باعث تبعیض نیست؟
۴. آیا معارف انسان همیشه منشأ -به معنی تجربه زیستی یا القای بیرونی یا مواجهه یا هر امر دیگری از این نوع- دارد؟
۵. آیا معارف انسان به «توحیدی» و «غیرتوحیدی» تقسیم می‌شود؟ اگر جواب منفی است، پس تفاوت انسان‌ها و معارف آنها در چیست؟
۶. آیا انسان -یا هر موجود صاحب شناخت- در مواجهه با یک امر ثابت می‌تواند دو نوع انتخاب، معرفت و نتیجه داشته باشد؟ اگر جواب مثبت است این اختلاف ناشی از چیست؟
۷. تفاوت در انتخاب -مثلاً در عالم ذر- باید به تفاوت در نفی و اثبات بازگردد؟ اگر جواب منفی است، پس چه تفاوت‌های دیگری می‌تواند وجود داشته باشد؟
۸. آیا لزوماً نفاق در عالم ذر، معنی نفاق در این عالم را دارد؟ اگر جواب منفی است، چه معنی دیگری می‌تواند داشته باشد؟
۹. آیا انتخاب ابتدائی انسان نسبت به یک هدف بلند، شرط کافی برای رسیدن به آن است؟
۱۰. شقاوت باید از ابتدا -قبل از این عالم- انتخاب شود؟ اگر جواب منفی است چه انتخاب ابتدائی شرط آن است؟
۱۱. آیا «قبل» و «بعد» که در این مباحث مطرح می‌کنیم، زمانی است؟ به چه دلیل؟
فایل ها :
رسالهٔ عملیّه (۶)
رساله عملیه ۶ در زمانی شروع می‌شود که از یک سو ما از تجربه رمضان و فضای استثنائی آن بیرون آمده‌ایم و برای آینده خود امیدها و آرزوها داریم و از سوی دیگر در آستانه اربعین کلیمی هستیم. همه این‌ها به معنی این است که مقتضی ورود به این دوره از رساله آمادگی و تعهد و عمل بیشتر و بهتر و کامل‌تر است. از طرف دیگر رساله عملیه ۶ پس از تجربه پنج رساله عملیه می‌باشد که حدود هشت سال به طول کشیده است. آنچه در این رساله مطرح می‌شود تا حد زیادی ناظر و مشرف به مطالب دوره‌های قبلی رساله است و تجربیاتی که دوستان داشته‌اند و محتوایی که در آنجا بیان شده و سعی بر این است که از تکرار مطالب خودداری شود. بنابراین از یک‌سو باید دوستان برای یک عمل درست و کامل آماده و متعهد بوده و از سوی دیگر رجوع به مطالب قبلی داشته باشند. نحوه تعهد عملی دوستان به تدریج در هر بحث و جلسه روشن شده و ارجاع به مطالب قبلی هم در هر جلسه بیان می‌گردد. نحوه ارائه مطالب و محتوای جلسات تغییراتی خواهد کرد از جمله اینکه بخش مهمی از مطلب تنها به صورت کتبی ارائه شده و از سوی دیگر بیش از گذشته مبتنی بر کار دوستان و بازخوردی است که از سوی آنان ارسال می‌گردد. همچنین فعالیت و تمرین‌های بیشتری برای دوستان در جلسات مقرر خواهد شد. به امید استفاده بیشتر از وقت و عمر و تعامل جمعی کامل‌تر و حضور پررنگ‌تر.
