در جلسه گذشته نمونه‌هایی از تجربه‌های تعینی مطرح شد. تجربه‌هایی که عملا برای فرد نتایج ارزشمند و جالب توجهی به دست نیامده، و چه بسا آثار منفی ایجاد شده، که تا مدت‌ها می‌تواند دردسرهای درونی و بیرونی ایجاد کند. در این تجربه‌ها فرد حتی از به هم خوردن زندگی عادی و اعمال عبادی خود یاد می‌کرد. سؤال جدی که مطرح شد این است که در این موارد چه باید کرد؟ و اصولا قبل از ورود به این تجربه‌های متضاد چگونه باید تصمیم گرفت؟ و چگونه باید به مراقبه تعینی ورود کرد، که چنین مشکلاتی ایجاد نشود؟
در گفتگوی حلقه‌ای در میان دوستان، پاسخ‌های متفاوتی مطرح شد که بعضی از آنها مورد قبول نبود، و بعضی دیگر را می‌توان درحدی دانست که ارزش امتحان کردن را داشته باشد؛ هر چند که رموز و قواعد حرکت درونیِ انسان و مراقبه‌های وجودی و غیر وجودی هرگز به انتها نمی‌رسد، و همیشه میدان‌هایی برای امتحان کردن و فرصت‌هایی برای موفقیت و شکست وجود دارد، و سیر فراز و فرود آن تا انتهای زندگی هر انسانی ادامه دارد و هیچ کس «عالمِ مطلق» در مسیر سلوک انسانی نیست.
۱- از جمله راه‌حل‌های مطرح شده، توجه انسان به حقایق جهان و عالم توحید و ترک توجه به دیگران و تمرین برای درست بودن و درست عمل کردن بود. چنین راهی در مراقبه تعینی نمی‌تواند اساسی و بنیادی باشد؛ اگرچه در مواردی تمرین و انتخاب ارادی می‌تواند کمک‌هایی به مسیر انسان کند. اما مراقبه تعینی عبارت است از دیدن انسان و درک حقیقت و عینیت. در جلسات گذشته شرح کاملی از این حقیقت داده شد که انتخاب ارادی غیر از روشن شدن تعینی مسیر انسان است، و لازم است که مراقبه تعینی با حرکت ارادی و انتخاب از طریق اقتدار انسانی کاملاً از هم جدا شوند. در واقع مقدمه حرکت تعینی و مراقبات آن احساس آزادی و میدان آزاد انتخاب است و بدون آن، مراقبه تعینی در اکثر موارد ممکن نیست.
۲- بنابراین پس از تدارک احساس آزادی و درک میدان انتخاب، مهم‌ترین مرحله درک این است که تعین یعنی رسیدن به واقعیت و عینیت، با عمق وجود و تمامی شخصیت و انتخاب وجودی و عینی.
۳- اما یکی از مهم‌ترین مسائل و راه‌حل‌های مطرح شده در جلسه قبل عبارت بود از «حرکت معکوس». حرکت معکوس یعنی انسانی که به اشتباه خود را وادار به قبول یک حقیقت برتر بدون زمینه‌های تعینی کرده، و میدان آزاد انتخاب را خدشه‌دار نموده، و آسیب‌های روحی و معرفتی به خود وارد نموده است؛ اکنون در یک حرکت معکوس، آزادی و انتخابِ آزاد را دوباره به خود هدیه دهد و -به صورتی که دچار مشکلات بیرونی و درونی نشود- وجود خود را برای یک «حرکت دل‌بخواهِ» آزاد بگذارد، و بدون ترس و واهمه «احساس آزادی و رها بودن» را برای خویشتنِ خویش ارمغان آورد تا آن اطمینان و آزادگی که -به دلیل رفتار غلطِ اجبار کردن خویشتن- فاقد آن شده، را دوباره به دست آورد. در جلسه گذشته توضیح بسیاری در این رابطه داده شد و اینکه این مرحله‌ای بسیار حساس در سیر روحی بسیاری از افراد و نسل جوان امروز است که در اثر تعلیماتِ غلط دچار این مشکل شده‌اند.
۴- همچنین مسأله دیگری که در حاشیه مراقبه تعقلی مطرح شد، نیاز انسان به برنامه‌ریزی برای آماده کردن مقدمات و فضای لازم برای مراقبه تعینی است؛ و اینکه این کار همچون یک عمل مهندسیِ انسانی باید با دقت و ظرافت صورت بگیرد، و نباید حواشی و جوانب کار و فضاهای ایجاد شده در اثر سهل انگاری انسان به اصل عمل انسان لطمه بزند.
در جلسه این هفته تجربیات دیگری از مراقبه دوستان به اشتراک گذاشته شد و درباره آن گفتگو شد.
