۱- وقتی انسان پس از مدتها سعی می‌کند زندگی جدیدی را شروع کند، درست مانند یک تولد دوباره است. تولد و شروع زندگی جدید همچون یک زایمان عادی و با مشخصاتی شبیه به آن است. مشابهت‌هایی همچون دوران طولانی بارداری قبل از زایمان، دردی که فرد هنگام تولد تحمل می‌کند، مراقبت‌های بسیاری که در ابتدای تولد ضروری است و بسیاری مشابهت‌های دیگر که وجود دارد.
۲- اما برخلاف تولد کودک که همه چیز بدون اختیار ظاهری اوست، در تولد زندگی جدید همه چیز با اختیار و انتخاب انسان صورت می‌گیرد و سرنوشت این تولد و موفقیت زندگی جدید به خودانسان بستگی دارد. گام اولی که انسان بر می‌دارد از همه چیز مهم‌تر است و اینکه این گام را درست و متعادل بردارد، اهمیت زیادی دارد چرا که بسیاری از شکست‌ها در همان گام اول رقم می‌خورد.
۳- گام اول همیشه برای موفقیت نیست! به عبارت کامل‌تر، موفقیت گام اول در به نتیجه رسیدن آن نیست بلکه چه بسا در اولین گام می‌توان نقائص فراوانی را دید که بدون برداشتن این گام قابل مشاهده نبود. در بسیاری از احوال با شروع عمل و ورود به یک برنامه عملی است که می‌توان ضرورت‌ها، عوامل تاثیرگذار پنهان، ضعف‌های ناشناخته، خصلت‌های گم شده و آسیب‌ها را متوجه شد. گام اول گاهی چون آزمایشگاه و کارگاهی است که نگاه انسان را به چالش می‌کشد و می‌تواند خود را در مقام عمل بیازماید. البته همه اینها دلیل بر این نیست که بتوان گام اول را بدون حساب برداشت، بلکه برنامه‌ریزی و حسابگری در گام اول بسیار مهم‌تر وضروری‌تر است.
۴- جلسه ۲۱ "رساله عملیه یک" درباره "مراقبه شروع" حاوی مطالبی است که می‌تواند برای دوستان مفید باشد. روش‌هائی که انسان را در خروج از بن‌بست‌های برنامه‌ریزی کمک می‌کند و به انسان یاد می‌دهد که چگونه پس از مدتها بی‌نظمی و گرفتار شدن در هزار توی زندگی روزمره، با روش‌های ساده‌ای از این گردونه بیرون بیاید. اما مطالب جلسه مذکور بیشتر ظاهری و شکلی است و آنچه که در اینجا بیان می‌شود مربوط به محتوا و ماهیت برنامه‌ریزی است که پس از سلسله‌ای از جلسات (از جلسه ۶۶ به این سو) به نقطه شروع و گام اول رسیده‌ایم.
۵- همه هنر انسان –اگر سیر این جلسات را به خوبی طی کرده باشد- در شروع برنامه‌ریزی عملی این است که بتواند مفاهیم انتزاعیِ فرا گرفته و پذیرفته شده خود را اجرائی کند. درواقع باید آسمان را به زمین بیاورد و زمین را آسمانی کند! موفقیت او در این مرحله متبلور کردن ذهن درعمل، خلاصه کردن اهداف بلند در اجرائیات روزانه و در نهایت تبدیل تمایلات پردامنه به قدم‌های کوتاه اجرائی است.
۶- انسان‌های متوسط –مخصوصاً در جامعه ما- نیازمند نگاه به افق‌های نامتناهی هستند. چنین نگاهی -به موازات زندگی روزمره- همچون معجونی انرژی‌بخش برای زندگی انسان‌ها ضروری و حیاتی است، مخصوصاً در شرایط سخت زیست مدرن که بدون آن نمی‌توان به زندگی متعادلی دست یافت. منظور از افق نامتناهی در اینجا نگاه فلسفی یا الهیاتی آن نیست. چه بسا نگریستن به افق‌های دور دست در یک کویر برهنه و یا برآمدن آفتاب از پس قله‌های صخره‌ای و یا سماع هیاهوی پرندگان در حیاطی قدیمی چنین نیازی را برآورده کند. نشان‌دهنده چنین نامتناهی‌گری این است که وقتی فرد از زندگی روزمره فاصله می‌گیرد و به افق‌های دوردست می‌نگرد و به آن احساس احتیاج پیدا می‌کند، بتواند یک افق دیگر از آن بالاتر رود. "یک افقْ بالاتر" یعنی در این حالت، آن وسعتی که انسان به صورت معمول از این زندگی روزمره فاصله می‌گیرد، بتواند جهشی فراتر از آن برود. ارزش این جهش تنها در فراتر رفتن آن نیست، ارزش آن در این است که اگر به خوبی طی شود باعث معلق شدن و پرواز انسان شده و او را برای لحظاتی با بی‌نهایت آشنا می‌کند؛ بی‌نهایتی که در ذات و هویت اوست و نه خارج از آن.
۷- "یک افقْ بالاتر" همان حقیقت "توحید" است که در زندگی عملی انسان به این صورت جلوه می‌کند. چه بهتر که این نامتناهی‌گری در "مناسک روزانه" انسان منطبق شود؛ همچون نمازهای یومیه، ذکرهای مرتب و غزل‌خوانی و خلوت‌های منظم. روشن است که شکل بهتر و کامل‌تر "نامتناهی‌گری" و "یک افقْ بالاتر" به صورت "توجه به نفس" خواهد بود. اما در شروع، نیازی به هیچ یک از اینها نیست و به هر صورتی که انجام بشود ارزشمند است حتی در حد "لحظه‌ای در خود فرو رفتن"، " برای مشکلی در زندگی اشک ریختن"، "محو منظره‌ای زیبا شدن" و یا حتی"کارد به استخوان رسیدن از یک مسئله انسانی"! اما همه اینها زمانی ارزش دارد وباعث بلندی مرتبه انسانی می‌شود که نگاه انسان به "افق بالاتر " دوخته بشود.
۸- هنگامی که انسان از آن افق‌های دورتر به زمین نزدیک می‌آید قبل از آنکه گرفتار زندگی روزمره و غرق در آن شود، احتیاج به ارزش‌ها و جلوه‌های برتری پیدا می‌کند که انعکاس آن "برتری" در این "فروتری" است. جلوه‌هایی که می‌تواند زندگی بالاتر و عالی‌تری را در زندگی این جهانی به ارمغان آورد، اگرچه از دسترس ما بیرون است. شکلی از زیستن که همچون زیست همه ما در این جهان است اما برخلاف زیست ما گرفتار روزمرگی و پستی این جهانی نمی‌شود. تجسم این زیست می‌تواند در انسان‌هایی واقعی یا خیالی صورت گیرد که همان اسوه‌های زندگی انسان هستند و هیچ انسانی از تصور و تصدیق این اسوه‌ها –در حقیقت یا خیال- خالی نیست. در مقابل آن جلوه‌های توحیدیِ "یک افقْ بالاتر" که سراسر آسمانی و غیر قابل اجراست، این جلوه‌ها و اسوه‌های آن در دسترس و قابل الگوگیری و توجه و ارتباط روحی هستند. توجه به این اسوه‌ها که در واقع منطبق بر جلوه‌های برتر انسانی است، همچون منبع الهام‌بخشی است که پیوسته انسان را از تنهائی و سرگردانی و گم شدن درمسیر نگاه می‌دارد، مرز زندگی انسان و از خودبیگانگی را برای او پر رنگ کرده و او را به سوی آن چیزی رهنمون می‌کند که خواست و اراداه و هویت اوست.
۹- جوشیدن و وجود چنین رگه‌‌هایی از نگاه‌‌های برتری که به انسان الگو و راهبرد در زندگی روزمره می‌دهد، اولین قدم‌های انسان در "مقام ولایت" است. هر کجا که پرتوئی هست از خورشیدی است که منبع تغذیه آن است و هیچ انسانی –با هر ایده و نگاه- نمی‌تواند بدون راهبردهای روشنی که زندگی‌‌اش را روشن کند به تعالی انسانی دست یابد، اما حقیقت ولایت را نباید محدود به جلوه‌های دینی و مناسکی رایج نمود. هر جوششی می‌تواند جلوه ای از این ولایت باشد اگرچه انسان خود منکر آن باشد و حتی کینه و بغضی در قلبش رسوب کرده باشد: یک خیال وهم‌انگیز و پر هیجان اما متفاوت از زندگی روزمره، یک نگاه به اسوه‌ای واقعی یا اسطوره‌ای خیالی، عشقی به بلندی و شرافت، تمایلی به دانستن و توانستن، میلی به فضیلتی روشن، حسرتی در خوبی‌ها، نفرتی از بدی‌ها و لذتی برای برخاستن و زندگی را تغییر دادن.
۱۰- فرد باید پس از این به هویت عادی و روزمره خود بازگشت نماید. توقف بیشتر در فضاهای بلند و افق‌های دور باعث تعطیلی زندگی است و اگرچه در ابتدا –مخصوصاً در جوانی و قبل از تشکیل زندگی- بسیار جذاب است اما توقف و تعطیلی تنها محدود به زندگی مادی نشده و به زودی باعث مشکلات فراوان در زندگی روحی و فکری خواهد شد. بنابر این فرد باید کاملاً محدوده زندگی روزمره را مشخص نموده و برنامه عملی و اجرائی روشنی در مورد آن داشته باشد و از مخلوط کردن آن با جلوه‌های نامتناهی بازگشت به خویشتن و مناسک و زمان‌های آن خودداری کند که در غیر این صورت باعث از بین رفتن هر دو بخش خواهد شد.
۱۱- در تنظیم زندگی روزمره باید تمامی عوامل و مسائلی که در جلسات گذشته توضیح داده شد را رعایت نماید مانند: آسیب‌ها، ضرورت‌ها، ارکان مهم هویتی، اهداف خاص، کمالات مورد علاقه و هر چیز پر اهمیت دیگر.
۱۲- همه این موارد باید تبدیل به بایدها و نبایدهای روشنی شود که امکان مراقبه و محاسبه در مورد آن فراهم شود. باید به گونه‌ای باشد که مرز مشخصی ترسیم شده و این مرز به تناسب ظرفیت و فضای روحی و نقطه‌ای که فرد در آن ایستاده است، به اندازه کافی قابل استناد و مراقبه و ارزیابی و حتی "عتاب به خویشتن" باشد.
۱۳- ارزیابی‌ها و بازبینی و نتیجه‌گیری دوره‌ای و پیوسته به انسان کمک می‌کند تا همیشه خود را در بهترین شرایط قرار دهد و از رسوب کردن و زمین‌گیر شدن نجات دوری کند.
